USDT Nedir? TRC20, ERC20 ve BEP20 Farkları ve Ağ Ücretleri
USDT nedir, nasıl çalışır? TRC20, ERC20 ve BEP20 ağları arasındaki farkları, adres biçimlerini ve ağ ücretlerinin nasıl oluştuğunu sade bir dille öğrenin.
USDT, değeri ABD dolarına sabitlenmeye çalışılan en yaygın stablecoin'dir. Aynı USDT ise TRC20, ERC20 ve BEP20 gibi farklı blokzincir ağlarında ayrı ayrı dolaşır. Bu yazıda USDT'nin ne olduğunu, ağlar arasındaki farkları ve ağ ücretlerinin nasıl oluştuğunu, ödeme alan bir işletmenin bakış açısıyla anlatıyoruz.
USDT nedir?
USDT (Tether), 1 USDT'nin yaklaşık 1 ABD dolarına eşit olmasını hedefleyen bir dijital varlıktır. Bitcoin veya TRX gibi fiyatı serbestçe dalgalanan coinlerden farklı olarak, amacı istikrarlı bir değer sunmaktır. Bu yüzden kripto dünyasında "dijital dolar" olarak da anılır.
İşletmeler için USDT'nin en büyük avantajı öngörülebilirliktir. 50 dolarlık bir siparişe 50 USDT alırsınız ve ödeme ile tahsilat arasında kur dalgalanması yüzünden değer kaybetme riskiniz, oynak coinlere göre çok daha düşüktür. Kur riskinin nasıl yönetileceğini kripto ödemede kur riski yazısında ayrıca ele aldık.
Not: Stablecoin'lerin de kendine özgü riskleri vardır ve 1 dolarlık değer her koşulda garanti değildir. Bu yazı yatırım tavsiyesi değildir.
Bir token, birden fazla ağ
USDT tek bir blokzincire bağlı değildir. İhraççı, aynı tokeni farklı ağlarda ayrı ayrı çıkarır. En çok bilinenleri şunlardır:
- TRC20: TRON ağı üzerindeki USDT
- ERC20: Ethereum ağı üzerindeki USDT
- BEP20: BNB Smart Chain üzerindeki USDT
"TRC20", "ERC20" ve "BEP20" aslında o ağlardaki token standartlarının adıdır. Kullanıcı açısından anlamı basittir: USDT hangi ağdan gönderildiyse, alıcının da o ağdaki bir adresi kullanması gerekir. TRC20 USDT yalnızca TRON adresine, ERC20 USDT yalnızca Ethereum adresine gider.
TRC20, ERC20 ve BEP20 farkları
| Özellik | TRC20 (TRON) | ERC20 (Ethereum) | BEP20 (BNB Smart Chain) |
|---|---|---|---|
| Adres biçimi | T ile başlar |
0x ile başlar |
0x ile başlar |
| Ücret için gereken coin | TRX (veya enerji) | ETH | BNB |
| İşlem hızı | Saniyeler içinde blok | Ağ yoğunluğuna bağlı | Saniyeler içinde blok |
| Ücret düzeyi | Genellikle düşük | Yoğun dönemlerde yüksek olabilir | Genellikle düşük |
| Borsa desteği | Çok yaygın | Çok yaygın | Yaygın |
Tablodaki ücret düzeyleri geneldir. Gerçek ücretler ağın o anki yoğunluğuna ve coin fiyatlarına göre sürekli değişir.
Önemli bir ayrıntı: ERC20 ve BEP20 adresleri aynı biçimdedir (0x...). Bu yüzden bu iki ağ arasında karışıklık sık yaşanır. TRON adresleri ise T ile başladığı için ayırt etmesi daha kolaydır. Yine de müşterilerin borsada ağ seçerken dikkatli olması gerekir. Ayrıntılar için yanlış ağa gönderilen kripto yazımıza bakabilirsiniz.
Ağ ücretleri nasıl oluşur?
Her blokzincir işlemi, ağın kaynaklarını kullandığı için bir ücret gerektirir. Ücretin mantığı ağdan ağa değişir.
Ethereum (ERC20)
Ethereum'da ücret "gas" olarak hesaplanır ve ETH ile ödenir. Bir token transferi, akıllı sözleşme çalıştırdığı için basit bir ETH transferinden daha fazla gas harcar. Ağ yoğunlaştığında gas fiyatı yükselir. Bu yüzden küçük tutarlı ödemelerde ücret, ödemenin kendisine oranla belirgin bir pay tutabilir.
BNB Smart Chain (BEP20)
BEP20 benzer bir gas modeli kullanır, ancak ücret BNB ile ödenir ve genellikle düşüktür.
TRON (TRC20)
TRON'un modeli farklıdır. Ağ iki kaynak kullanır: bant genişliği ve enerji. Basit TRX transferleri çoğunlukla yalnızca bant genişliği tüketir. USDT gibi akıllı sözleşme tokenlerinin transferi ise enerji de gerektirir. Göndericinin yeterli enerjisi yoksa, ağ eksik kalan kısmı karşılamak için TRX yakar. Göndericinin elinde bir miktar TRX bulunmasının gerekmesi bundandır.
Bu mekanizmayı TRON enerji ve bant genişliği yazısında adım adım açıkladık.
Ödeme almak için hangi ağ daha uygun?
Bir işletme olarak sizi ilgilendiren üç soru vardır:
- Müşteri kolayca ödeyebilir mi? TRC20, borsalarda çok yaygın bir çekim seçeneğidir.
- Ücret küçük ödemeleri yer mi? TRC20 ücretleri genellikle düşüktür. Ethereum'da ise yoğun dönemlerde ücret, küçük bir siparişe göre fazla kalabilir.
- Onay ne kadar sürer? TRON'da bloklar birkaç saniyede bir üretilir ve ödeme hızla kesinleşir.
Bu nedenlerle e-ticaret ve dijital hizmetlerde USDT TRC20 sık tercih edilen bir seçenektir. MercanPay de bu nedenle TRON ağına odaklanır ve TRX ile USDT'yi (TRC20) destekler. Diğer ağlar şu an desteklenmemektedir. Ödeme akışının tamamını USDT TRC20 ile ödeme alma rehberinde bulabilirsiniz.
USDT TRC20 ödemelerinde ağ ücretini kim öder?
Blokzincirde ağ ücretini her zaman işlemi gönderen taraf öder. Müşteriniz borsasından çekim yaptığında borsa genellikle bir çekim ücreti keser. Bu ücret müşterinin tarafındadır ve sizin alacağınız tutarı etkilememelidir. Müşteriye "çekim ücreti düşüldükten sonra ödeme sayfasındaki tutarın tam olarak ulaşması gerektiğini" hatırlatmak eksik ödemeleri azaltır.
MercanPay'de USDT faturalarına, müşterinin ödediği 1 USDT ağ ücreti eklenir. Siz bakiyenizi kendi cüzdanınıza çekerken ise 1–3 $ arasında bir çekim ücreti uygulanır.
Müşterinize ağ seçimini nasıl anlatırsınız?
Borsaların çekim ekranında USDT için genellikle birden fazla ağ listelenir. Müşterinin yanlış ağı seçmemesi için ödeme sürecinde şu üç noktayı açıkça belirtmek yeterlidir:
- Ağ: "Ağ olarak TRON (TRC20) seçin." Bazı borsalar bu seçeneği "TRX" veya "TRON" adıyla gösterir.
- Adres: "Adres
Tile başlamalı. Adresi elle yazmayın, kopyalayın veya QR kodu okutun." - Tutar: "Borsanızın çekim ücreti düşüldükten sonra ödeme sayfasındaki tutarın tamamı ulaşmalı."
Bu küçük talimat, destek taleplerinin ve eksik ödemelerin önemli bir kısmını baştan önler. Ödeme sayfanızı müşteriye daha anlaşılır hâle getirmenin diğer yollarını kripto ödeme sayfası ve dönüşüm oranı yazısında bulabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
TRC20 USDT ile ERC20 USDT aynı şey mi?
İkisi de aynı ihraççının çıkardığı ve aynı değeri hedefleyen USDT'dir, ancak farklı ağlarda yaşar. Birinden diğerine doğrudan gönderim yapılamaz. Ağlar arası geçiş genellikle bir borsa üzerinden yapılır.
TRC20 adresimi nasıl anlarım?
TRON adresleri büyük harf T ile başlar. 0x ile başlayan bir adres TRON adresi değildir.
USDT gönderirken neden TRX gerekir?
TRC20 transferleri enerji tüketir. Yeterli enerjiniz yoksa ağ ücreti TRX yakılarak ödenir. Bu yüzden USDT gönderen cüzdanda bir miktar TRX bulunmalıdır. Borsalar bu ücreti genellikle çekim ücretine dahil eder.
Hangi ağın ücreti en düşük?
Ücretler sürekli değiştiği için kesin bir sıralama vermek doğru olmaz. Genel eğilim olarak TRC20 ve BEP20 düşük, ERC20 ise yoğun dönemlerde daha yüksek ücretlidir.
MercanPay ile başlayın
USDT TRC20 ödemelerini kabul etmek için teknik bir altyapı kurmanıza gerek yok. MercanPay her açık faturaya ayrı bir ödeme adresi atar, ödemeyi onaylar ve sonucu size bildirir. Komisyon %0,4'ten başlar. Satıcı hesabınızı oluşturun.
